Indicatie/techniek

Indicatie

De X-elleboog is een veel aangevraagd onderzoek. Op de Spoedeisende Hulp wordt het onderzoek hoofdzakelijk ingezet voor het aantonen/uitsluiten van een fractuur. Andere verwijzers voor dit onderzoek zijn bijvoorbeeld de huisarts of orthopeed. Een veel gestelde vraag is dan de aanwezigheid van artrose in het elleboog gewricht.

 

Techniek

Een standaard serie bestaat uit een anterieure-posterieure (AP) opname en een laterale opname. Aanvullend kan een radiuskop – capitulum opname gemaakt worden.

 

AP opname

De arm bevindt zich in exorotatie (handpalm naar boven) en is in volledige extensie. De achterzijde van de arm dient in contact te zijn met de plaat (fig. 1). Het gewricht wordt vervolgens van boven ingeschoten. Op een goede opname is het ellebooggewricht  te zien, plus  1/3 van de distale humerus en 1/3 van radius/ulna.

X-elleboog; techniek AP opname

Figuur 1. Techniek AP opname van de elleboog.

Laterale opname

Voor een zuiver laterale opname dient de schouder zich op hetzelfde niveau te bevinden als de elleboog. Het is daarbij belangrijk dat de mediale zijde van de gehele arm in contact is met de tafel. Soms kan hierbij een zandzak uitkomst bieden. De hand wordt verticaal gedraaid, met de handpalm naar de kant van de patiënt (fig. 2). De röntgenstralen passeren het gewricht parallel aan de humerus epicondylen. De goede opname toont het elleboog gewricht met ongeveer 1/3 van de distale humerus en 1/3 van de proximale radius/ulna.

X-elleboog; techniek laterale opname

Figuur 2. Techniek laterale opname van de elleboog.

Radiuskop – capitellum opname

Voor een betere visualisatie van de radiuskop kan een apart radiuskop opname gemaakt, zoals bij dubieuze/subtiele fracturen. De elleboog wordt gepositioneerd zoals bij de laterale opname. Vervolgens wordt de elleboog vanuit 45 graden ingeschoten, i.p.v. craniaal zoals bij een zuivere laterale opname (fig. 3).

X-elleboog; tehniek radiuskop opname

Figuur 3. Techniek van een radiuskop opname.